Terug

Arbeidsomstandigheden in de keten

Bij Jumbo vinden we dat elke medewerker in de toeleveringsketens een prettige en gezonde werk- en leefomgeving verdient. Daarom spannen wij ons in voor goede arbeids- en leefomstandigheden in onze internationale voedselketens. Het gaat vaak om complexe vraagstukken. Elke dag leren we bij en werken we aan verbetering.

Onze aanpak

  • Inzicht en borging in de keten

  • Verhogen van de standaard én gerichte aanpak van risico’s

  • Transparantie

  • Samenwerking in de keten

Als inkoper van het Jumbo Huismerk doen we direct en indirect zaken met de bedrijven in productieketens over de hele wereld. We realiseren ons dat we een verantwoordelijkheid hebben voor de leef- en werkomstandigheden van medewerkers in de ketens. We willen een eerlijke partner zijn, een eerlijke prijs betalen aan onze leveranciers, lokale gemeenschappen ondersteunen en zorgen voor een fijne en plezierige werkplek.

We krijgen steeds meer inzicht in mogelijke risico’s op het gebied van arbeids- en leefomstandigheden. Ketens en landen met een hoog risico hebben in het bijzonder onze aandacht. We hanteren certificering en keurmerken als basis voor goede arbeidsomstandigheden. 99 procent van onze leveranciers in hoog risicolanden heeft een sociaal keurmerk/certificering, zoals Business Social Compliance (BSCI) SEDEX Members Ethical Trading Audit (ETI), Rainforest Alliance/ UTZ en Fairtrade. Dit willen we doortrekken naar leveranciers uit midden risicolanden voor 2025. Daarnaast hebben we voor enkele hoog risicoproducten en
-ingrediënten additionele eisen, namelijk een certificering per product, zoals Rainforest Alliance/ UTZ en Fairtrade (koffie, thee, chocolade, hazelnoten).

Met onze leveranciers maken we afspraken over (verbetering van) loon, arbeidsomstandigheden, aandacht voor veiligheid, gezondheid, arbeidstijden, preventie van kinder- en gedwongen arbeid en discriminatie als onderdeel van de code of conduct en inkoopvoorwaarden. We werken met audits om bestaande afspraken te monitoren. Waar nodig – met name in hoog risicolanden – zetten we een stap extra. Hiervoor hebben we in 2019 een mensenrechtenbeleid en zogeheten due diligence proces opgezet. Omdat dit vaak complexe en internationale ketens betreft, werken we hierin samen met leveranciers, maatschappelijke organisaties, (lokale) overheden en andere retailers.

Ons resultaat in 2020 in cijfers

Over de impact van onze inspanningen en daarmee de voortgang op onze doelstellingen rapporteren we jaarlijks.

    • Van de leveranciers uit aangewezen hoog risicolanden is 99 procent gecertificeerd op social compliance. Daarmee hebben we onze doelstelling nagenoeg behaald.

    • Jumbo Huismerk koffie, thee, chocolade (en hazelnoten) zijn minimaal UTZ of Fairtrade gecertificeerd.

Acties

Hoog risicolanden en ketens: transparantie, onderzoek en weg naar verbetering

Deep dive in ketens in 2020: rozen, koffie en mango

Samenwerking  in de keten

  • Bananen: als lid van het IMVO Convenant Voedingsmiddelen hebben wij het Dutch Retailers Commitment on Living Wage – Bananas ondertekend. Het doel is om in de periode tot 2025 samen met onze leveranciers het verschil tussen leefbaar loon van de arbeiders in de keten en hun daadwerkelijke inkomsten voor minimaal 75 procent te dichten. Meer over de status op dit project is te lezen in de due diligence rapportage of via website IDH.

  • Cacao: het Dutch Initiative on Sustainable Cocoa (DISCO) is een breed samenwerkingsverband met als oogmerk de situatie rond de productie van cacao structureel te verbeteren voor boeren en hun omgeving. De doelstellingen van het convenant betreffen leefbaar inkomen voor boeren, het uitsluiten van ontbossing en het inzetten van effectieve maatregelen tegen kinderarbeid. Meer over het convenant is te lezen in de due diligence rapportage.

  • Tropisch fruit en groente: Jumbo is vanaf het begin lid van het Sustainable Initiative Fruits and Vegetables (SIFAV). Wij zullen ook het nieuwe convenant ondertekenen, dat loopt van 2021 tot 2025 en waarin de ambities aanmerkelijk zijn aangescherpt. Meer over het convenant is te lezen in de due diligence rapportage.

  • Tomatenpluk Italië: uit onderzoek blijkt dat er veel misstanden in de tomatenpluk in Zuid-Italië zijn. Dit is gerelateerd aan vluchtelingenstromen en migrantenarbeid, waarbij mensen moedwillig en georganiseerd worden uitgebuit. Aangezien zij veelal zonder contract werkzaam zijn, kunnen zij niet opkomen voor hun rechten. Jumbo heeft in 2019 een due diligence risk scan uitgevoerd met SIM onder leveranciers van tomaten in blik afkomstig uit Italië. Hieruit bleek dat er nog niet voldoende zicht is op de omstandigheden voor migrantenarbeiders die werkzaam zijn in de pluk van conserventomaten voor het Jumbo Huismerk. Omdat niet alleen Jumbo maar ook andere supermarktorganisaties te maken hebben met deze uitdagingen wordt dit in gezamenlijkheid vanuit het IMVO Convenant Voedingsmiddelen opgepakt.

Wereldkaart herkomst risicoproducten en -ingrediënten

Code of Conduct

Per eind 2020 heeft 95 procent van de huismerkleveranciers van Jumbo de code ondertekend of ons geïnformeerd over de eigen Code of Conduct. Met de overige 5 procent van de leveranciers is contact gelegd voor ondertekening.

Mpanga koffie: ván en vóór Rwandese boeren

Met deze koffie werkt Jumbo aan het verbeteren van de levensomstandigheden van de lokale koffieboeren en hun gezinnen, gebaseerd op een transparante keten en een directe relatie met de boeren die de koffie verbouwen. Met behulp van een zogeheten True-code locatiepaspoort is inzichtelijk gemaakt welke koffieboeren Mpanga koffie verbouwen en hoeveel hectare landbouwgrond zij hiervoor ter beschikking hebben.

Deze in totaal 689 kleinschalige koffieboeren zijn allemaal verbonden aan Mpanga washing station. Met de verkoop van elke kilo Mpanga koffie, gaat er een extra bijdrage van 62 cent naar de boeren die de koffie verbouwen. Om voor de individuele boeren en hun gezinnen het verschil te maken, wordt dit bedrag besteed aan zaken die gericht zijn op het verhogen van hun opbrengsten en het verbeteren van de levenstandaard ven het gezin. Door het gesprek aan te gaan met Mpanga washing station en de koffieboeren zelf, hebben we kunnen vragen waar de boeren het meest mee geholpen zijn.

De extra premie wordt daarmee besteed aan middelen waar de boeren het meest mee geholpen te zijn, zoals het kosteloos verstrekken van organische mest en goed gereedschap, en een bijdrage aan de ziektekostenverzekering. We vinden het belangrijk dat klanten op de hoogte kunnen blijven van de positieve ontwikkelingen die de boeren en hun gezinnen doormaken.

Door het scannen van een QR-code op de koffieverpakkingen is deze informatie toegankelijk. ImpactBuying heeft Jumbo ondersteund bij het opzetten en uitrollen van dit project en de True-code.org locatie paspoorten. Ook draagt ImpactBuying zorg voor de lokale uitvoering in Rwanda het monitoren van de impact.

Vrouwenrechten

We streven ernaar een eerlijke partner te zijn, een eerlijke prijs te betalen aan leveranciers, lokale gemeenschappen te ondersteunen en te zorgen voor goede en veilige omstandigheden voor iedereen die in onze organisatie werkt en in onze toeleveringsketens. Dit hebben we onder meer vastgelegd in ons eigen HR-beleid, onze inkoop- en MVO-voorwaarden en ons certificeringsbeleid. Begin 2019 hebben we ons mensenrechtenbeleid gepubliceerd en hebben we een due diligence proces in gang gezet dat ons verdergaande kennis van en inzicht in onze ketens geeft. Omdat het vaak om complexe en internationale ketens gaat, werken we hierin samen met leveranciers, maatschappelijke organisaties, vrouwenrechtenorganisaties, vakbonden, (lokale) overheden en andere retailers.

Vrouwen spelen een cruciale rol in de voedselvoorzieningsketens, maar hebben helaas nog altijd te maken met ongelijkheid en vrouwenrechtenschendingen.  Met name in ontwikkelingslanden liggen de lonen van vrouwen vaak lager dan die van mannen, zij doen meer onbetaald werk en hebben minder toegang tot onderwijs en trainingen. Jumbo vindt het van groot belang dat vrouwen gelijkwaardig worden behandeld met gelijke kansen, zowel in onze eigen organisatie als in onze productieketens. We werken al een aantal jaren aan het verbeteren van gendergelijkheid in een aantal van onze toeleveringsketens, onder andere in de ketens voor bananen, rozen en mango. Deze ketens staan bekend vanwege hun hoge risico voor vrouwenrechten. In 2019 heeft Jumbo de UN Women's Empowerment Principles ondertekend om onze inzet voor het bereiken van gendergelijkheid te bevestigen.

Wij hebben de concrete aanbevelingen van Oxfam Novib met veel belangstelling ontvangen en recent ook inhoudelijk besproken met Oxfam Novib. Jumbo neemt deze aanbevelingen zeer serieus en zal de komende periode gebruiken om zich te richten op uitbreiding van het huidige mensenrechtenbeleid met een verdieping op vrouwenrechten. Dit betekent dat Jumbo als onderdeel van het mensenrechtenbeleid de onderliggende oorzaken van genderongelijkheid verder in kaart brengt om zo te komen tot een aanpak voor een inclusieve economie en duurzame toekomst voor vrouwen in de voedselvoorzieningsketens. De concrete aanbevelingen en onderstaande tijdslijn van Oxfam Novib zullen wij meenemen in dit proces en wij zullen Oxfam Novib op de hoogte houden van de ontwikkelingen.

 De vervolgstappen zijn:

  1. Voor eind juni 2022 heeft Jumbo vrouwenrechten meer geïntegreerd in het mensenrechtenbeleid voor de toeleveringsketens en de eigen bedrijfsvoering. Het uitgebreide beleid wordt gepubliceerd op www.jumborapportage.com en zal de volgende elementen bevatten:

    • De erkenning van specifieke uitdagingen die vrouwen in voedselketens onevenredig zwaar treffen, waaronder hun verborgen of onbetaalde productieve rollen en de onbetaalde zorgtaken die vaker voor rekening komen van vrouwen; en een overzicht van de hoofdoorzaken hiervan.

    • Het bevorderen van de vertegenwoordiging van vrouwen in toeleveringsketens en van de naleving van hun rechten en het garanderen van regelmatige, betekenisvolle en constructieve contacten met vakbonden.

    • Met onze leveranciers gaan we in gesprek voor het toegankelijk maken van voorziening van gezondheids- en veiligheidsmaatregelen die gendergevoelig is, specifiek gericht op vrouwen

    • Het betrekken van vrouwenrechtenorganisaties en lokale arbeidersorganisaties of vakbonden bij dit beleid.

  2. Najaar 2021 worden de ambities en activiteiten met betrekking tot diversiteit en inclusie (waaronder gendergelijkheid) in de eigen Jumbo organisatie, die in lijn zullen zijn met ons commitment aan de UN Women’s Empowerment Principles, inzichtelijk gemaakt op www.jumborapportage.com

  3. Voor eind 2022 publiceert Jumbo een genderactieplan met tijdgebonden doelstellingen, met de volgende elementen:

    • Voor 3 hoge risico voedselproducten publiceren wij voor eind 2023 inzichten in het verschil in beloningen tussen mannen en vrouwen met een bijbehorend actieplan om – binnen onze invloedssfeer en voor ons volumeaandeel (leverage) - het verschil te verkleinen (tot op het niveau van de productielocatie of boerderij).

    • Voor het eind van 2026 zal Jumbo betekenisvolle vooruitgang boeken bij het dichten van de loonkloof tussen mannen en vrouwen in ten minste 3 voedselketens met een hoog mensenrechtenrisico.

    • Jumbo zal vóór eind 2023 een implementatieplan te publiceren, in lijn met ILO-conventie 190, om gendergerelateerd geweld (inclusief seksuele intimidatie en misbruik) binnen haar invloedsfeer in voedselketens aan te pakken, specifiek gericht op het wervingsproces, de werkplek en het reizen van en naar werk, en de toezegging om leveranciers daarbij te ondersteunen.

    • Vóór eind 2023, in ieder geval in 3 voedselketens met een hoog mensenrechtenrisico, leveranciers ondersteunen om belemmeringen voor de vertegenwoordiging van vrouwen op het werk weg te nemen en hierover te rapporteren.

  4. Jumbo zal vanaf 2023 de jaarlijkse due diligencerapportage uitbreiden met een overzicht van de inspanningen en resultaten ten aanzien van het genderactieplan, met de volgende elementen:

    • Publicatie van een ernst- en waarschijnlijkheids (saliency) mapping die ten minste 3 voedselketens met een hoog mensenrechtenrisico omvat, waar vrouwelijke arbeiders/kleinschalige boerinnen het meest voorkomen.

    • Op basis van de ernst- en waarschijnlijkheids (saliency) mapping zal Jumbo binnen 2 jaar ten minste één Human Rights Impact Assessment (HRIA) publiceren gericht op de impact specifiek op vrouwen (betaald en onbetaald) in toeleveringsketens met een hoog mensenrechtenrisico, en vervolgens zal Jumbo jaarlijks ten minste één HRIA met een focus op vrouwen uitvoeren en publiceren. We zullen hierbij het HRIA Assessment Framework van Oxfam als leidraad gebruiken.

    • Voor elke gendergerichte HRIA zal Jumbo een ​​tijdgebonden genderactieplan publiceren voor het verbeteren van de positie en omstandigheden van vrouwen op basis van de bevindingen van de desbetreffende HRIA's. 

    • Jumbo zal vrouwenorganisaties en andere belanghebbenden (laten) betrekken bij de analyse en actieplannen en deze met hen valideren en Jumbo zal hierover rapporteren.

  5. Jumbo zal de actie tonen die het onderneemt om voor 3 hoge risico voedselproducten de oorzaken van lage lonen van arbeiders in de voedselketens te begrijpen en aan te pakken en zal vanaf medio 2023 jaarlijks de voortgang  publiceren.

  6.  Jumbo zal vóór eind 2023 het klachtenmechanisme aanpassen op de behoeften van vrouwen, in lijn met de UNGP kwaliteitscriteria.

  7.  Jumbo zal haar invloed aanwenden om vrouwenrechten te bevorderen, o.a. door middel van het - binnen haar invloedsfeer - beïnvloeden van regulering om genderongelijkheid uit te bannen.

Women’s Empowerment Principles

Samenwerken met NGO’s en experts

Om de impact van ons mensenrechtenbeleid te vergroten, werken we regelmatig samen met NGO’s en experts op het terrein van mensenrechten, waaronder Max Havelaar, Fairfood, Oxfam Novib en Hivos. We informeren deze partijen over onze inspanningen en vragen zo nodig om advies over de juiste aanpak.